Fit-tieqa tal-ipprintjar agħżel A4, bla marġni, u itfi l-headers u l-footers.

Il-Bullettin

Edizzjoni Maltija
L-aħbar ewlenija

Ir-Renju Unit lura fl-Erasmus+ mill-2027 bi ftehim UE-UK fuq iż-żgħażagħ, iżda l-kwistjoni tat-tariffi għadha miftuħa

Brussell u Londra qablu nhar il-Ġimgħa li 100,000 żagħżugħ Ewropew ikunu jistgħu jgħixu fir-Renju Unit, iżda ftehim dwar it-tariffi tal-università ġie pospost b'sitt xhur f'summit ewlieni.

L-UE u r-Renju Unit ilhom ifittxu reset usa' fir-relazzjonijiet fit-tieni summit bilaterali tagħhom minn wara l-Brexit, u skema ta' mobbiltà għaż-żgħażagħ hija waħda mill-elementi ewlenin tiegħu.

Illejla

Diversi żviluppi qed jagħmlu l-aħbarijiet illum, fosthom il-pjan tar-Renju Unit li jerġa' jissieħeb fil-programm Erasmus+ u attakk ċibernetiku fuq il-Kummissjoni Ewropea, flimkien ma' aġġornamenti dwar it-tħassib tan-negozji f'Malta u t-taħditiet tal-UE dwar l-adattament għat-tibdil fil-klima.

Malta f'numri
4.5%Tkabbir reali tal-PDG, attwaliT2 2026 fuq sena qabel · NSO · kontijiet nazzjonali kwartalji
2.9%Prezzijiet, Indiċi tal-Prezzijiet bl-ImnutSettembru 2026, fuq sena qabel · NSO · Indiċi tal-Prezzijiet bl-Imnut
7.3%Spejjeż tad-djar, Indiċi tal-Prezzijiet bl-ImnutSettembru 2026, fuq sena qabel · NSO · Indiċi tal-Prezzijiet bl-Imnut
91.0%Okkupazzjoni fil-lukandi, Malta u GħawdexAwwissu 2026 · NSO · akkomodazzjoni kollettiva
351,371Persuni fl-impjiegT2 2026 · NSO · impjiegi, kontijiet nazzjonali
47.0%Id-dejn tal-Gvern bħala sehem tal-PDGtmiem Ġunju 2026 · NSO · dejn tal-Gvern u PDG
Malta
Malta-24 · Sommarju tal-Aħbarijiet ta' Malta – Il-Ġimgħa, 20 ta' Novembru 2026
In-nuqqas ta' ħaddiema l-akbar tħassib tan-negozji, tonqos il-fiduċja tal-SMEs fl-investiment

In-nuqqas ta' ħaddiema jibqa' l-akbar sfida għan-negozji Maltin, imsemmi minn 38.3% tal-SMEs, segwit mill-inflazzjoni (18.6%) u l-konġestjoni tat-traffiku (17.1%), skont l-aħħar Barometru tal-Kamra Maltija tal-SMEs u MISCO. 19% biss iqisu li t-12-il xahar li ġejjin huma favorevoli għall-investiment, tnaqqis minn 22% fil-kwart ta' qabel, filwaqt li 55% għadhom inċerti. Il-popolazzjoni żejda, il-governanza ħażina u l-korruzzjoni kienu fuq quddiem fost it-tħassib dwar kwistjonijiet nazzjonali. Il-fiduċja fid-direzzjoni ta' Malta marret ukoll għall-agħar, b'73% jemmnu li l-pajjiż miexi fid-direzzjoni ħażina, meta mqabbel ma' 64% fil-kwart ta' qabel. (The Malta Independent)

Malta trid tibni l-kompetittività lil hinn mill-inċentivi fiskali, iwissu l-accountants

Il-Malta Institute of Accountants ħeġġeġ lil Malta ssaħħaħ il-kompetittività permezz tal-produttività, il-ħiliet u l-investiment, minflok ma tistrieħ primarjament fuq l-inċentivi fiskali. Fil-konferenza annwali tiegħu dwar it-taxxa, is-CEO Maria Cauchi Delia appellat għal ċertezza u proporzjonalità fil-politika tat-taxxa, u wissiet li l-awtomazzjoni u t-titjib tal-ħiliet jieħdu ż-żmien. Appellat ukoll għal tranżizzjoni ġusta u sensittiva għas-setturi lejn miżuri ġodda li jolqtu liċ-ċittadini ta' pajjiżi terzi, inklużi tariffi ogħla u t-tneħħija ta' ċerti benefiċċji. Il-Kummissarju għat-Taxxa Joseph Caruana enfasizza d-diġitalizzazzjoni u l-konformità mmexxija mill-AI, filwaqt li l-President tal-MIA Jonathan Dingli saħaq fuq l-importanza li l-iżviluppi regolatorji jinbidlu f'riżultati prattiċi għan-negozji. (Newsbook)

L-UE żżid l-azzjoni legali kontra Malta fuq l-insib tal-għasafar tal-għana

Il-Kummissjoni Ewropea żiedet l-azzjoni legali kontra Malta dwar l-iskema tagħha tal-insib tal-għasafar tal-għana, u tat lill-Gvern xahrejn biex iwieġeb qabel ma l-każ jista' jiġi riferut lill-Qorti tal-Ġustizzja tal-Unjoni Ewropea. Nhar il-Ħamis, il-Kummissjoni ħarġet opinjoni motivata, fejn argumentat li d-deroga ta' Malta taħt id-Direttiva dwar l-Għasafar ma sservix skop ġenwin ta' riċerka, iżda minflok tippermetti li tkompli l-kaċċa rikreattiva. Hija talbet lil Malta tieqaf tawtorizza l-insib tal-għasafar tal-għana, u żiedet li l-pajjiż naqas milli juri li ma kienx hemm alternattivi sodisfaċenti u ma żgurax infurzar xieraq. Dan il-pass jiġi wara sentenza tal-qorti tal-UE f'Settembru 2024, li sabet li Malta kisret ir-regoli Ewropej dwar il-protezzjoni tal-għasafar billi ma ġġustifikatx għaliex ma setgħux jintużaw metodi alternattivi ta' riċerka. Il-qorti kienet ikkundannat ukoll id-derogi ta' Malta għall-insib rikreattiv tal-għasafar tal-għana fl-2018. (Times of Malta)

L-industrija marittima tiġġenera kważi €1 biljun f'valur ekonomiku dirett, jgħid studju

L-industrija marittima ta' Malta ġġenerat €999.29 miljun f'valur miżjud gross dirett fl-2025, żieda ta' madwar 41% meta mqabbla mal-2018, skont studju ġdid ikkummissjonat mill-Malta Maritime Forum. Ir-riċerka, imħejjija minn E-Cubed Consultants, sabet li s-settur sostna 13,329 impjieg dirett, minn 8,831 seba' snin qabel, filwaqt li l-impatt usa' tiegħu fuq l-impjiegi huwa stmat għal madwar 19,100 impjieg. L-attivitajiet portwali ammontaw għal 48% tal-valur miżjud gross dirett. Madankollu, is-sehem tal-industrija fl-ekonomija kollha naqas minn madwar 6% għal 4.4%, u dan juri l-ħtieġa li tissaħħaħ il-kontribuzzjoni relattiva tagħha. Is-sejbiet jaslu hekk kif Malta Vision 2050 timmira li żżid is-sehem tas-settur marittimu fil-PDG minn 4% għal 7%. Il-Forum talab strateġija marittima nazzjonali u aktar investiment fil-ħiliet u f'attivitajiet speċjalizzati.(The Malta Independent)

Malta Public Transport tenfasizza l-investiment fis-sigurtà fit-toroq

Malta Public Transport enfasizzat l-investiment tagħha fit-taħriġ tax-xufiera, fil-manutenzjoni tal-vetturi u fit-teknoloġija bħala parti mill-impenn tagħha għas-sigurtà fit-toroq matul il-Ġimgħa tas-Sigurtà fit-Toroq ta' din is-sena. Il-kumpanija qalet li l-aktar minn 1,000 xufier tagħha kollha għandhom Ċertifikat ta' Kompetenza Professjonali, filwaqt li kull xufier ġdid ilesti programm ta' taħriġ ta' tmien ġimgħat, inklużi sessjonijiet prattiċi bl-uniku simulatur tal-karozzi tal-linja f'Malta. Ix-xufiera jgħaddu wkoll minn evalwazzjonijiet annwali u osservazzjonijiet regolari abbord, b'taħriġ addizzjonali fejn meħtieġ. Il-kumpanija qed tittestja wkoll Driver Safety Support System biex tesplora kif it-teknoloġija tista' ttejjeb is-sigurtà tal-passiġġieri u tagħti aktar appoġġ lix-xufiera. Il-flotta ta' madwar 550 karozza tal-linja tgħaddi minn manutenzjoni kull xahar, flimkien ma' kontrolli qabel kull xift. Il-kameras CCTV ġew aġġornati reċentement fuq il-karozzi tal-linja kollha. Il-kumpanija qalet li s-sigurtà fit-toroq tibqa' ċentrali għall-operazzjonijiet tagħha ta' kuljum. (Newsbook)

L-Ewropa
Oġġett mhux identifikat jaqa' fil-Lvant tal-Polonja waqt attakk Russu kbir fuq l-Ukrajna

Il-militar tal-Polonja rrapporta nhar il-Ġimgħa filgħodu suspett ta' ksur tal-ispazju tal-ajru tal-pajjiż, maħsub li hu marbut ma' attakk Russu kbir fuq l-Ukrajna.

Skont informazzjoni preliminari, oġġett mhux identifikat waqa' madwar ir-raħal ta' Chmielek fir-reġjun ta' Lublin.

Ġim 20 Nov · cde.news · aħbar ewlenija
Il-Kummissjoni Ewropea għadha ma infurmatx lill-impjegati dwar attakk ċibernetiku, jgħid il-president tal-unjin, b'data personali possibbilment f'riskju

Union tal-impjegati tal-Kummissjoni Ewropea attakkat lill-eżekuttiv tal-UE talli żamm lill-uffiċjali fid-dlam, wara li dawn saru jafu l-ewwel b'attakk ċibernetiku kbir kontra l-istituzzjoni minn rapport ta' POLITICO.

Attakk ċibernetiku kontra l-Kummissjoni seta' kompromess ammont kbir ta' data personali fl-eżekuttiv tal-UE u ħalla lill-persunal ma jistax idaħħal informazzjoni dwar is-salarji u l-leave, irrapporta l-ewwel POLITICO nhar il-Ħamis.

Ġim 20 Nov · cde.news · aħbar ewlenija
Drones jagħlqu l-ajruport ta' Ġenova għal sagħtejn hekk kif l-Italja tiffaċċja mewġa ta' allarmi foloz u attakki ċibernetiċi

Mewġa ta' hacking u attakki b'allarmi foloz li laqtet lill-Italja f'dawn l-aħħar ġimgħat kellha l-għan li tiddestabbilizza l-pajjiż, iżda ma kinitx theddida konkreta għas-sigurtà nazzjonali, qal nhar il-Ħamis il-Ministru tal-Intern Matteo Piantedosi.

“Bħalissa m'hemm l-ebda emerġenza għaddejja li hija theddida konkreta għas-sigurtà nazzjonali,” qal Piantedosi lill-Parlament.

Ġim 20 Nov · cde.news · aħbar ewlenija
Il-baġit li jmiss tal-Ewropa għal seba' snin fiċ-ċentru tal-Plenarja tal-Parlament fi Strasburgu

Il-ġimgħa d-dieħla l-Parlament Ewropew se jiffoka fuq waħda mill-aktar deċiżjonijiet importanti li ġejjin tal-Unjoni Ewropea, hekk kif l-MEPs jiltaqgħu fi Strasburgu biex jiddiskutu l-baġit fit-tul tal-blokk għall-2028–2034 u kif għandhom jiġu allokati kważi €2 triljun f'fondi proposti matul is-seba' snin li ġejjin.

Ġim 20 Nov · cde.news
Aktar minn 70 mara identifikati bħala vittmi ta' netwerk ta' traffikar li jopera f'disa' pajjiżi Ewropej

Netwerk kriminali suspettat li ttraffika nisa mir-Rumanija għall-isfruttament sesswali f'disa' pajjiżi Ewropej ġie fil-mira ta' żewġ operazzjonijiet koordinati tal-infurzar tal-liġi fil-5 u d-19 ta' Novembru 2026.

L-investigazzjoni, immexxija mill-awtoritajiet Rumeni u appoġġata mill-Europol, ġabet flimkien l-awtoritajiet tal-infurzar tal-liġi tal-Awstrija, il-Ġermanja, l-Irlanda u r-Renju Unit.

Ġim 20 Nov · cde.news
Id-Dinja
Il-prezzijiet taż-żejt jogħlew hekk kif l-attakki tal-Houthis fuq Riyadh iqajmu tħassib dwar il-provvista

Il-prezzijiet taż-żejt żdiedu nhar il-Ġimgħa iżda kienu mistennija jagħlqu l-ġimgħa b'tnaqqis, hekk kif kiber it-tħassib dwar tfixkil fil-provvista wara l-attakki tal-Houthi fuq Riyadh, il-kapitali tal-Għarabja Sawdija, u rapporti ta' tfixkil fil-moviment tat-tankers fl-Istrett ta' Hormuz.

Il-futures taż-żejt mhux maħdum Brent żdiedu b'79 ċenteżmu, jew 0.9%, għal $92.77 il-barmil sal-0404 GMT. Il-futures Amerikani tal-West Texas Intermediate għal Diċembru telgħu b'25 ċenteżmu, jew 0.3%, għal $83.46 il-barmil, filwaqt li l-kuntratt ta' Jannar, li huwa aktar attiv, żdied b'71 ċenteżmu, jew 0.9%, għal $83.15.

Ġim 20 Nov · cde.news
Malta Observer · l-aħbar wara l-indikaturi
Miżuri tal-Baġit dwar it-TCNs se jgħollu l-għoli tal-ħajja f'Malta – twissi l-UE
Ekonomija · theshiftnews.com
Malta u l-Olanda se jmexxu t-taħditiet tal-UE dwar l-adattament għat-tibdil fil-klima
Il-popolazzjoni u l-perspettiva fit-tul · tvmnews.mt
The Corporate Times
L-Awtorità tal-Logħob ta' Malta tikkanċella l-awtorizzazzjoni ta' Vittoriosa Consultancy Limited

L-Awtorità tal-Logħob ta' Malta ddeċidiet li tikkanċella l-awtorizzazzjoni MGA/B2B/989/2022 maħruġa lil Vittoriosa Consultancy Limited, b'effett mit-13 ta' Novembru 2026.

Ryanair iżżid erba' rotot lejn Leeds Bradford għas-sajf tal-2027
AVJAZZJONI · AĦBARIJIET
L-EU Business Hub jistieden lill-SMEs għal KIMES 2027 fil-Korea
MALTA · AĦBARIJIET
L-EU Business Hub jistieden lill-SMEs għall-Smart Energy Week f'Tokjo
MALTA · AĦBARIJIET
L-EU Business Hub jistieden lill-SMEs għal Medical Japan 2027
MALTA · AĦBARIJIET
Malta’s Observer · Jesmond Saliba
Rajt Ewropa Tinbidel
leonardo2050.com/malta-observer
Our sister publication
The Corporate Times
Malta’s Corporate & Business Journal

Business · Finance · Law · People. Online every day with the Daily and the Weekly Dispatch, and in print every month with The Sunday Times of Malta.

www.corporate-times.com

Il-Bullettin jinġabar kull filgħaxija mid-desk ta' cde.news minn cde.news, the Corporate Times (corporate-times.com) u the Malta Observer, u jkopri mill-Ħam 19 Nov, 19:00 sal-Ġim 20 Nov, 19:00, ħin ta' Malta. Kull storja tinsab fuq cde.news jew fis-sors tagħha.